کد مطلب: 85203
 
در میزگرد نکونیوز با حضور نجابت، شعری‌مقدم، مشایخی و حسن‌تاش بررسی شد:
جایگاه، نقش و وظایف شرکت ملی صنایع پتروشیمی پس از خصوصی‌سازی
 
میزگرد تفصیلی نکونیوز با موضوع جایگاه و وظایف شرکت ملی صنایع پتروشیمی پس از خصوصی‌سازی با حضور مدیران و کارشناسان برجسته صنعت پتروشیمی برگزار شد. در این میزگرد مهندس غلامحسین نجابت، مهندس عباس شعری مقدم، دکتر غلامحسین حسن‌تاش و دکتر علینقی مشایخی به بیان دیدگاه‌های خود در مورد صنعت پتروشیمی و جایگاه شرکت ملی صنایع پتروشیمی پرداختند.
تاریخ انتشار : سه شنبه ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۲۲
میزگرد نکونیوز درباره وضعیت گذشته، حال و آینده صنعت پتروشیمی، در روزهایی که تبلیغات نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری به بحث‌ها در حوزه پتروشیمی کشیده بود، برگزار شد. این میزگرد با تحلیل‌های عمیقی درباره گذشته و آینده صنعت پتروشیمی همراه بود و در آن گریزی نیز به مسائل سیاسی که به حوزه اقتصاد راه می‌یابند، نظیر مسئله حقوق نجومی، زده شد.
به گزارش نکونیوز، در این میزگرد که با حضور مهندس عباس شعری‌مقدم مدیرعامل پیشین شرکت ملی صنایع پتروشیمی، مهندس غلامحسین نجابت مدیرعامل اسبق شرکت ملی صنایع پتروشیمی، دکتر علینقی مشایخی استاد دانشگاه و مدیرعامل اسبق شرکت راهبران پتروشیمی و دکتر غلامحسین حسن‌تاش عضو هيئت علمي
عباس شعری‌مقدم: شرکت ملی صنایع پتروشیمی قبل از واگذاری‌ها پتانسیل و اعتباری داشت که با آن می‌توانست وام خارجی بگیرد و این صنعت را توسعه دهد. اما پس از خصوصی‌سازی، تمام ابزاری که برای آن اعتبار ایجاد کرده بودند مثل مجتمع‌های پتروشیمی که حدود بیست میلیارد دلار فروش داشتند، از دست رفته بود و دیگر آن ابزار را نداشت و از لحاظ قانونی هم برای ورود منع شده بود.
موسسه مطالعات بين‌المللي انرژي و تحلیل‌گر ارشد صنعت نفت برگزار شد، ابتدا حاضران درباره آسیب‌های خصوصی‌سازی در صنعت پتروشیمی صحبت کرده و در ادامه به راهکارهای خروج از وضعیت فعلی پرداختند.
مهندس شعری مقدم دوران پس از خصوصی‌سازی در پتروشیمی را «دوران برزخ» برای شرکت ملی صنایع پتروشیمی توصیف کرد و گفت: شرکت ملی صنایع پتروشیمی قبل از واگذاری‌ها پتانسیل و اعتباری داشت که با آن می‌توانست وام خارجی بگیرد و این صنعت را توسعه دهد. اما پس از خصوصی‌سازی، تمام ابزاری که برای آن اعتبار ایجاد کرده بودند مثل مجتمع‌های پتروشیمی که حدود بیست میلیارد دلار فروش داشتند، از دست رفته بود و دیگر آن ابزار را نداشت و از لحاظ قانونی هم برای ورود منع شده بود.
در ادامه مهندس نجابت، خصوصی‌سازی در صنعت پتروشیمی را نوعی واگذاری توصیف کرد و گفت: چه فرمان مقام معظم رهبری و چه مصوبه مجلس، تاکید دارد که خصوصی‌سازی برای رشد اقتصادی و ارتقا راندمان کاری صورت می‌گیرد. ضمن اینکه آنچه در پتروشیمی واگذار شده بدین ترتیب بوده که ۹۲ درصد سهام شرکت ملی صنایع پتروشیمی را به بخش عمومی واگذار کرده‌‌اند و فقط ۸ درصد به بخش خصوصی رسیده است. بنابراین عملا خصوصی‌سازی انجام نگرفته که بخواهیم ببینیم موفقیت آمیز بوده است یا خیر و آیا هدف‌هایی که داشته ایم حاصل شده یا نشده است. مضافا در همان قانون قید شده هیچ صنعتی بدون آماده‌سازی برای زیر ساخت‌ها، منتقل نشود و در رابطه با صنعت پتروشیمی باید یک دوران گذار برای این صنعت تعریف می‌شد.
دکتر حسن‌تاش هم در این زمینه با تقسیم وظایف یک دولت به حاکمیت و تصدی‌گری گفت: حکمرانی کار دولت است اما در ایران بیشتر شاهد تصدی‌گری دولت هستیم. وی تاکید کرد: قبل از اینکه پتروشیمی را واگذار کنیم یا خصوصی‌سازی کنیم، باید حکمرانی به معنای هدایت و کنترل را می‌آموختیم. خود فرایند خصوصی سازی نیز نیازمند کنترل، نظارت و هدایت است. اگر ابتدا ساختار حاکمیتی را شکل می‌دادیم و آن ساختار این فرآیند را هدایت می‌کرد، این اتفاقی که شاهد هستیم نمی‌افتاد. حسن‌تاش با اشاره به سردرگمی شرکت ملی صنایع پتروشیمی گفت: پتروشیمی هنوز جایگاه خود را پیدا نکرده و در شرایطی که دیگر دولت اجازه ندارد در این بخش سرمایه‌گذاری و تصدی‌گری کند، این شرکت باید خود را به سمت جایگاه حاکمیتی سوق دهد. اما
غلامحسین نجابت: در سال 84 که ما را موظف کردند تا پایان مدت چشم‌انداز بیست ساله، در منطقه از لحاظ درآمد حاصل از پتروشیمی اول بشویم تولید پتروشیمی ما حدود 10 میلیارد دلار و تولید عربستان 17 میلیارد دلار بود. ما می‌بایست طبق مسیری که معین کرده بودیم ظرف بیست سال عربستان را پشت سر می‌گذاشتیم. الان که 12 سال از آغاز چشم انداز گذشته است تولید پتروشیمی ما حدود 25 میلیارد دلار و تولید پتروشیمی عربستان 72 میلیارد دلار است.
در رابطه با این سوال که جایگاه حاکمیتی در دولت است یا شرکت باید گفت، به لحاظ عرف حقوقی چه در دنیا و چه در ایران کار حاکمیتی، کار شرکت نیست؛ بلکه شرکت بنگاهی است برای تصدی‌گری. لذا برای انجام وظایف حاکمیتی ممکن است لازم باشد که این شرکت به یک معاونت وزارت نفت، تغییر ساختار سازمانی دهد.
دکتر مشایخی نیز با ابراز تاسف از واگذاری صنعت پتروشیمی گفت: نباید واحدهای شرکت ملی صنایع پتروشیمی را واگذار می‌کردند. ما در سال‌ ۸۴ با مدیران شرکت ملی صنایع پتروشیمی هم‌صدا شدیم و گفتیم که با واگذاری واحدها، پتروشیمی را دچار فروپاشی نکنید و بگذارید باقی بماند. برای خصوصی سازی، سهام آن را وارد بورس کنید که قدرت بازاریابی فروش، اعتبار مالی برای تامین مالی توسعه‌های آتی، تحقیق و توسعه و نام تجاری NPC باقی باشد و به عنوان یک شرکت بزرگ باقی بماند. در کل دنیا شرکت‌های کوچک را ادغام می‌کنند که بتوانند در حوزه‌های مالی، تحقیق و توسعه، بازاریابی و فروش با راندمان و قدرت بیشتری کار کنند اما ما یک شرکت بزرگ NPC داشتیم و آن را به اجزاء و واحدهای کوچک تقسیم کردیم. وی افزود: شرکت NPC تصدی‌گری می‌کرد و قرار بود طرح توسعه تهیه کند، سرمایه‌گذار جذب کند، سرمایه گذاری کند و ... . اما وقتی واحدهایش را واگذار کردند دیگر ماهیتش تصدی‌گری نیست. باید به سمتی برود که نقش زمین‌مانده یعنی سیاست‌گذاری و تنظیم‌گری در پتروشیمی را انجام دهد.
در ادامه، حاضران در این میزگرد به وضعیت فعلی این صنعت پرداختند. مهندس شعری مقدم گفت: پتروشیمی چه زیرساخت حاکمیتی داشته باشد و چه تصدی‌گری، کشور ما هنوز نیازمند توسعه پتروشیمی است و توسعه باید متولی داشته باشد. نمی‌توان این صنعت را رها کرد و گفت هرکسی که می‌خواهد وارد کشور شود و سرمایه‌گذاری کند؛ زیرساخت‌ها را باید دولت ایجاد کند. اما زیرساخت صنعت پتروشیمی را چه کسی به جز شرکت ملی صنایع پتروشیمی می‌تو‌اند ایجاد کند؟
وی با تاکید بر اینکه باید به شرکت ملی صنایع پتروشیمی بودجه بدهند تا زیرساخت‌ها را برای سرمایه گذاران ایجاد کند گفت: در زمانی که مدیرعامل پتروشیمی بودم بعضی از خارجی ها می‌آمدند و می‌گفتند که حاضر به سرمایه گذاری هستند اما حتما باید شرکت ملی صنایع پتروشیمی هم بیاید و به همراه آنها بیست درصد سرمایه گذاری کند. چراکه انتظار داشتند اگر به مشکل برخوردند، شرکت ملی صنایع پتروشیمی مشکل را حل و فصل کند. ممکن است در دراز مدت برنامه‌ریزی شده باشد که کم کم نقش پتروشیمی کاهش یابد اما در حال حاضر کشور ما این آمادگی را از هیچ نظر ندارد. صنعت پتروشیمی نیاز به یک متولی دارد که می‌تو‌اند شرکت
غلامحسین حسن‌تاش: ما در بخش پتروشیمی کشور هیچ‌وقت نقشه راه درستی نداشته‌ایم و آن را درست تبیین نکرده‌ایم. وقتی آن نقشه راه استخراج و تبیین شد آنگاه باید دید که با ابزارهایی که دولت‌ها در اختیار دارند چگونه باید هدایت صورت گیرد که آن نقشه راه پیاده شود. چگونه سرمایه‌گذارها را تشویق کنند که بر اساس آن نقشه راه سرمایه گذاری کنند. این اولین قدمی است که دستگاه حکمرانی پتروشیمی باید بردارد.
ملی صنایع پتروشیمی باشد.
مهندس نجابت هم گفت: باید یک دوران گذار برای پتروشیمی تعریف کنیم و اجازه دهیم شرکت ملی صنایع پتروشیمی همراه بخش خصوصی یا بخش‌های عمومی حرکت کند، مشروط بر آنکه مطلقا حق تصدی‌گری نداشته باشد. اما براساس آن چیزی که در همه سیستم‌هایمان بر آن تاکید می‌کنیم یعنی هدایت، نظارت و حمایت، را در دستورکار خود قرار دهد. وی تصریح کرد: من شخصا به برنامه‌ریزی اعتقاد دارم؛ ما به برنامه‌ریزی در جهت هدایت نیاز داریم و لازم است حمایت را هم منظور کنیم تا بخش خصوصی یا عمومی ما به حرکت دربیاید. وقتی پس از سه یا پنج سال شرکت‌ها توانمند شدند، شرکت ملی صنایع پتروشیمی ما می‌تو‌اند آزاد شود. پس دولت مطلقا حق ندارد تصدی گری انجام دهد اما حمایت و همراهی را تا یک زمان مشخص می‌بایست انجام دهد.
مهندس نجابت در خصوص سند چشم انداز نیز گفت: در سال ۸۴ که ما را موظف کردند تا پایان مدت چشم‌انداز بیست ساله، در منطقه از لحاظ درآمد حاصل از پتروشیمی اول بشویم تولید پتروشیمی ما حدود ۱۰ میلیارد دلار و تولید عربستان ۱۷ میلیارد دلار بود. ما می‌بایست طبق مسیری که معین کرده بودیم ظرف بیست سال عربستان را پشت سر می‌گذاشتیم. الان که ۱۲ سال از آغاز چشم انداز گذشته است تولید پتروشیمی ما حدود ۲۵ میلیارد دلار و تولید پتروشیمی عربستان ۷۲ میلیارد دلار است؛ یعنی حدوداً سه برابر ما!
دکتر حسن‌تاش به نقش هدایت، کنترل، نظارت و سیاستگذاری و تنظیم‌گری توسط دولت در پتروشیمی، به عنوان یک مقدمه ضروری، پرداخت و گفت: اگر این مقدمه فراهم شود یکی از مهمترین کارهایی که در بخش حکمرانی باید صورت بگیرد صرف نظر از جایگاه این بخش، استخراج نقشه راه توسعه صنعت پتروشیمی کشور است. ما در بخش پتروشیمی کشور هیچ‌وقت نقشه راه درستی نداشته‌ایم و آن را درست تبیین نکرده‌ایم. وقتی آن نقشه راه استخراج و تبیین شد آنگاه باید دید که با ابزارهایی که دولت‌ها در اختیار دارند چگونه باید هدایت صورت گیرد که آن نقشه راه پیاده شود. چگونه سرمایه‌گذارها را تشویق کنند که بر اساس آن نقشه راه سرمایه گذاری کنند. این اولین قدمی است که دستگاه حکمرانی پتروشیمی باید بردارد. بعد ابزارها را فراهم کند، استاندارد‌ها، نظارت و ... را در نظر بگیرد. اما اینکه ما چقدر در این مسیر می‌توانیم موفق باشیم به شرایط بین المللی بر می‌گردد، به میزان سرمایه ای که ما می‌توانیم جذب کنیم بر می‌گردد و خیلی عوامل دیگر که همه در کنترل صنعت نفت کشور نیستند. ما در آن زمان می‌توانیم بگوییم که می‌توانیم قدرت
علینقی مشایخی: یکی از ثروت‌های کشور هم اکنون همین ایرانی‌هایی هستند که به خارج از کشور رفته‌اند. آن‌ها تجربه‌های زیادی کسب کرده‌‌اند و بعضا سرمایه‌دارند اما اگر بخواهند در ایران استخدام شوند می‌گویند حقوقشان نجومی است. اگر هم خودشان بخواهند کاری انجام دهند با قوانین و مقررات پیچ در پیچ زیادی مواجه می‌شوند. ای کاش مسوولان و سیاستگذاران ما به مشکلاتی که واقعا مانع حرکت و پیشرفت کشور است بیشتر توجه کنند.
اول پتروشیمی در منطقه باشیم و به آن برسیم یا خیر.
دکتر مشایخی هم با اشاره به قدرت برخی هلدینگ‌های فعلی حوزه پتروشیمی گفت: شرکت‌های بزرگ پتروشیمی که هرکدام در حد و اندازه NPC سالهای ۷۳ هستند، باید بتوانند ماموریتی مشابه ماموریت NPC برای خود تنظیم کنند و با دولت مذاکره کنند و پشتیبانی دولت را بگیرند. آنها بیشتر دنبال قیمت خوراک هستند که آن هم، یک تعامل با حاکمیت است. اما با این نگرش باید با حاکمیت وارد مذاکره شوند که می‌خواهیم صنعت پتروشیمی را توسعه بدهیم و لذا چه انتظاراتی از دولت داریم. این می‌تو‌اند نقطه آغازی باشد که چند NPC در کشور شروع به فعالیت نماید.
دکتر مشایخی سپس گریزی به موضوع حقوق‌های نجومی زد و گفت: آنها در تعامل با دولت حتی می‌توانند برخی مزاحمت‌هایی که از حوزه سیاسی وارد اقتصاد می‌کنند، مانند حقوق‌های نجومی و امثال اینها که برای بخش خصوصی دست و پا گیر است را رفع کنند. مثلا آریاساسول اگر بخواهد یک مدیر از آفریقای جنوبی وارد مجتمع کند چقدر باید به او حقوق بدهد؟ همین نیرو با همین تخصص اگر در ایران یا قطر و عربستان استخدام شود، حقوقش چقدر باید باشد که حقوق نجومی نشود؟ وی گفت چون این شرکت‌ها هم نیمه‌دولتی هستند، مسائل سیاسی نظیر حقوق نجومی به این‌ها هم ورود پیدا می‌کند. مثلا سازمان بازنشستگی آموزش و پرورش یک پتروشیمی دارد که مدیر آن پتروشیمی از نظر ارزشی که از نظر افزایش تولید و تکمیل به موقع پروژه نیمه‌تمام برای فرهنگیان ایجاد کرده، عملکرد فوق العاده‌ای بوده است؛ نامش هم در حقوق‌های نجومی بوده. اما کسی بررسی نمی‌کند وقتی این شخص وارد آنجا شد چقدر ارزش افزوده ایجاد کرد و چقدر به نفع فرهنگیان کار کرد؟ همین فرد اگر به صنعت پتروشیمی منطقه در خارج از کشور برود، حقوقش چقدر است؟
وی تصریح کرد: یکی از ثروت‌های کشور هم اکنون همین ایرانی‌هایی هستند که به خارج از کشور رفته‌اند. آن‌ها تجربه‌های زیادی کسب کرده‌‌اند و بعضا سرمایه‌دارند اما اگر بخواهند در ایران استخدام شوند می‌گویند حقوقشان نجومی است. اگر هم خودشان بخواهند کاری انجام دهند با قوانین و مقررات پیچ در پیچ زیادی مواجه می‌شوند. ای کاش مسوولان و سیاستگذاران ما به مشکلاتی که واقعا مانع حرکت و پیشرفت کشور است بیشتر توجه کنند. این شعارهایی که بعضی‌ها می‌دهند مثلا همین حقوق‌های نجومی در واحدهای تولیدی و تخصصی و یا حملاتی که به یکدیگر می‌کنند در زمره همین موانع است.

شایان ذکر است مشروح این میزگرد تفصیلی هفته آینده در نکونیوز منتشر خواهد شد.

برای عضویت در کانال تلگرامی نکونیوز می‌توانید بر روی لینک زیر کلیک نمایید:
https://telegram.me/neconews
Share/Save/Bookmark


نام :
نام خانوادگی:
آدرس ايميل :
نام کاربری :
کلمه عبور:

نفت برنت

۴۶.۷۱

نفت خام وست تگزاس ( $/ بشکه )

۴۴.۲۳

نفت خام اوپک

۴۶.۵۲

گاز طبیعی- نایمکس Mbtu/$

۲.۸۶

طلا (دلار/ اونس )

۱۲۱۲

فولاد- دلار/تن

۳۱۲.۵

سنگ آهن- دلار/تن

۶۳.۲۱

مس- دلار/پوند

۲.۷